Nga tiếp tục bày tỏ mong muốn nối lại các cuộc đàm phán với Ukraine, song khẳng định rằng điều kiện tiên quyết là cộng đồng quốc tế phải công nhận các “thực tế lãnh thổ mới” – hàm ý những khu vực hiện nằm dưới sự kiểm soát của Moscow – đồng thời xây dựng một hệ thống bảo đảm an ninh mới cho cả hai bên. Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov cho biết Ukraine cần duy trì trạng thái trung lập, không tham gia bất kỳ liên minh quân sự nào và không sở hữu vũ khí hạt nhân, trong khuôn khổ một trật tự an ninh chung cho toàn khu vực Á – Âu.
Quan điểm này phần lớn xoay quanh chiến lược của Moscow đối với lãnh thổ đang kiểm soát – vào khoảng dưới 20% diện tích Ukraine – chủ yếu tập trung tại các vùng miền Đông và miền Nam đất nước. Sự hiện diện quân sự của Nga tại những khu vực này bắt nguồn từ cuộc chiến tranh toàn diện được Tổng thống Vladimir Putin phát động từ tháng 2 năm 2022, sau gần một thập kỷ xung đột âm ỉ giữa các lực lượng thân Nga và quân đội Ukraine ở vùng Donbas.
Tính đến thời điểm hiện tại, chiến sự vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt. Quân đội Nga đang dồn lực tấn công nhằm giành thêm các khu vực trọng điểm như Pokrovsk và Toretsk thuộc tỉnh Donetsk, trong khi Ukraine tiếp tục hứng chịu các đợt tấn công ồ ạt bằng drone và tên lửa. Phía Nga, dù ghi nhận một số bước tiến trên chiến trường, vẫn phải đối mặt với tình trạng suy giảm lực lượng đáng kể.
Trong khi ấy, các nỗ lực ngoại giao nhằm chấm dứt xung đột vẫn bế tắc. Phía Nga cáo buộc chính quyền Tổng thống Volodymyr Zelensky cùng các quốc gia phương Tây đang gây trở ngại cho tiến trình hòa bình bằng cách đưa ra các điều kiện mà Moscow cho là không thể chấp nhận, nhất là việc Ukraine theo đuổi các cam kết an ninh với phương Tây. Ngoài ra, Nga phản đối mọi khả năng Kyiv gia nhập các liên minh như NATO mà không có sự đồng thuận từ Moscow.
Các sáng kiến hòa giải quốc tế, kể cả những nỗ lực của cựu Tổng thống Mỹ Donald Trump nhằm thúc đẩy cuộc gặp trực tiếp giữa Putin và Zelensky, đến nay vẫn chưa mang lại bước đột phá. Moscow cho rằng Kyiv chưa sẵn sàng về mặt nội dung đàm phán, trong khi phía Ukraine lại nói Nga đang cố tình trì hoãn và né tránh đối thoại thực chất.
Tranh chấp chủ quyền, an ninh và quyền tự do liên minh tiếp tục là rào cản lớn giữa hai bên. Nga khẳng định bất kỳ tiến trình hòa bình nào cũng phải phù hợp với lợi ích chiến lược của họ, bao gồm cả việc được công nhận quyền kiểm soát trên thực địa, trong khi Ukraine và phương Tây kiên quyết bác bỏ phương án này. Hiện tại, chiến sự vẫn diễn ra ác liệt và chưa có dấu hiệu cho thấy một lối thoát ngoại giao rõ ràng trong tương lai gần.