Sáng ngày 1/8, Hội nghị Ngoại giao lần thứ 33 đã chính thức khai mạc tại Hà Nội, quy tụ đại diện các cơ quan ngoại giao trong nước cùng hàng loạt cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài tham dự trực tiếp lẫn trực tuyến. Đây là hội nghị ngoại giao đầu tiên được tổ chức trong giai đoạn mới, với chủ đề xoay quanh vai trò tiên phong của ngành ngoại giao trong công cuộc phát triển đất nước.
Phát biểu chỉ đạo tại phiên khai mạc, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh rằng công tác đối với người Việt Nam ở nước ngoài không thể chỉ dừng lại ở việc hỗ trợ đời sống, thủ tục hành chính hay bảo hộ công dân, mà cần được nâng lên thành một trụ cột chiến lược, biến nguồn lực của cộng đồng kiều bào thành động lực thực sự cho sự phát triển của quốc gia. Theo số liệu được đưa ra tại hội nghị, hiện có khoảng 6,5 triệu người Việt đang sinh sống, học tập và làm việc tại hơn 130 quốc gia và vùng lãnh thổ, một cộng đồng mà lãnh đạo Việt Nam gọi là “nguồn lực đặc biệt” của đất nước.
Nhiều đại biểu tham dự hội nghị cho rằng, sau nhiều năm chủ yếu tập trung vào công tác vận động và hỗ trợ, đã đến lúc các cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài cần chủ động hơn trong việc kết nối kiều bào với các chương trình đầu tư, chuyển giao công nghệ, cũng như tạo điều kiện thuận lợi hơn về visa, quốc tịch và sở hữu tài sản để khuyến khích bà con hải ngoại quay về đóng góp. Đây cũng là vấn đề được rất nhiều người Việt tại Mỹ, trong đó có cộng đồng ở Little Saigon, quan tâm theo dõi trong nhiều năm qua, khi các chính sách liên quan đến kiều bào thường xuyên thay đổi và còn nhiều vướng mắc trên thực tế.
Hội nghị lần này, diễn ra từ ngày 1 đến 7/8 tại Trung tâm Hội nghị Quốc tế Hà Nội, cũng dành riêng nhiều phiên thảo luận để lắng nghe ý kiến từ các trưởng cơ quan đại diện Việt Nam tại nước ngoài về những khó khăn thực tế mà cộng đồng người Việt ở sở tại đang gặp phải, từ hòa nhập xã hội, gìn giữ tiếng Việt cho thế hệ thứ hai, thứ ba, cho đến việc bảo vệ quyền lợi hợp pháp của công dân Việt Nam ở nước ngoài.
Giới quan sát nhận định, việc đặt trọng tâm vào cộng đồng hải ngoại ngay từ hội nghị ngoại giao đầu tiên của nhiệm kỳ cho thấy Hà Nội đang muốn gửi đi một tín hiệu rõ ràng: kiều bào không chỉ là đối tượng cần hỗ trợ, mà còn được xem là một phần không thể tách rời trong chiến lược phát triển dài hạn của đất nước. Tuy nhiên, để những định hướng này đi vào thực tế, nhiều người Việt ở hải ngoại cho rằng cần có những chính sách cụ thể, minh bạch và nhất quán hơn trong thời gian tới, thay vì chỉ dừng lại ở các phát biểu mang tính định hướng.