Hàng chục nghìn người Việt Nam định cư lâu năm tại Mỹ đang đứng trước nguy cơ bị trục xuất – dù nhiều người đã sống ở đây hàng chục năm, không còn biết ngôn ngữ hay không có thân nhân tại Việt Nam. Đạo luật H.R. 7608 – Southeast Asian Deportation Relief Act of 2026 – vừa được đệ trình lên Quốc hội Mỹ với mục tiêu bảo vệ nhóm người dễ bị tổn thương này.
Bối cảnh: Ai đang bị đe dọa?
Theo số liệu điều tra dân số năm 2019, có hơn 2,18 triệu người Việt sinh sống tại Mỹ. Trong số đó, khoảng 15.000 người gốc Đông Nam Á – bao gồm Việt Nam, Campuchia và Lào – đang có lệnh trục xuất chưa thi hành. Phần lớn họ đến Mỹ như những người tị nạn từ thập niên 1970–1980, trốn thoát sau cuộc chiến. Nhiều người đã sống ở Mỹ hơn 40 năm và có gia đình, con cái là công dân Mỹ.
Tháng 6 năm 2026, Công an TP.HCM tiếp nhận thêm 33 công dân Việt Nam bị Mỹ trục xuất – lần thứ ba trong năm nay. Làn sóng trục xuất ngày càng gia tăng dưới chính sách siết chặt nhập cư hiện tại.
H.R. 7608 bảo vệ điều gì?
Đạo luật do Dân biểu Judy Chu đệ trình vào ngày 20 tháng 2 năm 2026 đề xuất các biện pháp bảo vệ quan trọng:
- Ngăn chặn bắt giữ và trục xuất đối với người Campuchia, Lào và Việt Nam đã cư trú tại Mỹ từ năm 2008 hoặc trước đó và có lệnh trục xuất.
- Cấp giấy phép lao động có thể gia hạn 5 năm cho những người thuộc diện bảo vệ.
- Giảm đáng kể nghĩa vụ trình diện định kỳ tại cơ quan di trú.
- Cho phép người đã bị trục xuất trước đây nộp đơn xin mở lại hồ sơ và được hồi hương nếu đủ điều kiện.
Tại sao đạo luật này quan trọng với cộng đồng Việt?
Nhiều người trong số bị ảnh hưởng đến Mỹ khi còn là trẻ em tị nạn. Họ không nói được tiếng Việt, không có người thân tại Việt Nam, và nếu bị trục xuất sẽ đối mặt với rủi ro nhân quyền nghiêm trọng. Hơn nữa, họ có thể bị nhắm đến vì lịch sử ủng hộ chính sách chống cộng của Mỹ trước đây.
Đạo luật phân biệt rõ ràng giữa nhóm cư dân lâu năm, hòa nhập sâu vào xã hội Mỹ với những trường hợp nhập cảnh trái phép gần đây – điều mà nhiều nhà lập pháp và tổ chức cộng đồng coi là sự phân biệt cần thiết và hợp lý.
Hiện trạng của dự luật
H.R. 7608 hiện đang trong giai đoạn đầu của quá trình lập pháp tại Hạ viện Mỹ. Dự luật chưa được đưa ra bỏ phiếu. Cộng đồng người Việt và các tổ chức xã hội đang tích cực vận động để thúc đẩy đạo luật này được xem xét.
Bạn có thể làm gì?
Nếu bạn hoặc người thân có lệnh trục xuất đang treo lơ lửng, hãy liên hệ ngay với luật sư di trú để được tư vấn. Ngoài ra, hãy liên hệ với văn phòng dân biểu địa phương của bạn để bày tỏ sự ủng hộ đối với H.R. 7608. Mỗi tiếng nói đều có giá trị trong quá trình lập pháp này.
Nguồn tham khảo: GovTrack – H.R. 7608 | Văn phòng Dân biểu Judy Chu