HOUSTON – Vụ đặc vụ Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan (ICE) bắn chết ông Lorenzo Salgado Araujo, 52 tuổi, tại khu Magnolia Park hôm đầu tuần này tiếp tục có diễn biến mới đáng chú ý, khi Văn Phòng Giám Định Y Khoa Quận Harris chính thức xác nhận cái chết của ông là án mạng (homicide), trong lúc giới chức liên bang tiếp tục ngăn cản các cơ quan điều tra địa phương tiếp cận vụ việc.
Theo kết luận giám định, ông Salgado Araujo tử vong vì một vết đạn xuyên qua vùng bụng bên phải. Ông là công dân Mexico, sống tại Mỹ hơn 30 năm và đang trong quá trình xin quy chế cư trú hợp pháp. Bộ An Ninh Nội Địa (DHS) thừa nhận ông không phải là mục tiêu ban đầu của chiến dịch — cơ quan này cho biết ông “trông giống” hai người đàn ông gốc Guatemala mà ICE thật sự muốn bắt giữ, nhưng hai người này không có mặt trên chiếc xe van hôm đó.
Phía ICE nói rằng đặc vụ nổ súng sau khi ông Salgado Araujo dùng xe húc vào xe của cơ quan này và không chấp hành lệnh dừng xe. Tuy nhiên, ba người đàn ông bị bắt giữ cùng thời điểm, thông qua luật sư Hugo Balderas-Ibarra, khẳng định lời kể của ICE không đúng sự thật. “Không có chuyện chiếc xe van húc vào xe của đặc vụ ICE,” luật sư này nói.
Điểm đáng chú ý nhất trong diễn biến mới là cuộc giằng co giữa chính quyền địa phương và liên bang về quyền điều tra. Biện Lý Quận Harris, ông Sean Teare, cho biết văn phòng ông thường tiến hành “điều tra song song” mỗi khi có người chết dưới tay cơ quan công lực, nhưng lần này “chỉ có giới chức liên bang độc quyền xử lý mọi khía cạnh của vụ án.” Ông Teare xác nhận văn phòng mình vẫn đang mở cuộc điều tra dù không được mời tham gia, nhưng thẳng thắn nhìn nhận: “Chúng tôi không có được mức độ tiếp cận như trong hầu hết các vụ nổ súng liên quan cảnh sát khác… chúng tôi chắc chắn không có đầy đủ mọi thứ.” Văn Phòng Tổng Thanh Tra của DHS hiện dẫn đầu cuộc điều tra liên bang, và chưa rõ liệu cơ quan này có chia sẻ thông tin với phía địa phương hay không.
Ông Teare cho biết đã liên lạc với văn phòng công tố Quận Hennepin (Minnesota), nơi từng kiện chính phủ liên bang để đòi quyền tiếp cận bằng chứng trong hai vụ đặc vụ di trú bắn chết người khác trước đó trong năm.
Vụ việc đã khiến hàng trăm người xuống đường tuần hành tại Houston đòi công lý, trong khi chính phủ Mexico lên tiếng đe dọa sẽ có hành động pháp lý. Đối với cộng đồng người Việt tại Houston — nơi có đông đảo cư dân gốc Việt sinh sống gần khu Little Saigon dọc đại lộ Bellaire — vụ việc làm dấy lên lo ngại sâu sắc về tính minh bạch trong các vụ chạm trán với đặc vụ di trú, đặc biệt khi ngay cả giới chức điều tra địa phương cũng bị hạn chế tiếp cận thông tin.
Người Việt News sẽ tiếp tục cập nhật diễn biến vụ việc trong những ngày tới.