Thỏa thuận ngừng bắn mong manh giữa Mỹ và Iran, vốn đã lung lay từ hôm 8/7, đã chính thức sụp đổ hoàn toàn trong ngày 9/7 khi quân đội Mỹ phát động đợt không kích mới nhắm vào khoảng 90 mục tiêu trên lãnh thổ Iran. Đây là diễn biến leo thang nghiêm trọng nhất kể từ khi xung đột bùng phát trở lại cuối tuần trước, và khác với các đợt tấn công trước đó chỉ giới hạn ở Bahrain và Kuwait, lần này làn sóng trả đũa của Tehran đã lan sang cả Jordan — một đồng minh quan trọng khác của Mỹ tại Trung Đông.
Theo Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM), chiến dịch không kích lần này nhằm “làm suy yếu năng lực của Iran trong việc đe dọa tự do hàng hải” tại eo biển Hormuz — tuyến đường vận chuyển khoảng 20% lượng dầu thô của thế giới. Tổng thống Donald Trump tuyên bố lệnh ngừng bắn “đã chấm dứt” sau khi Iran tấn công các tàu thương mại tại khu vực này, đồng thời gọi giới lãnh đạo Iran là “cặn bã” nhưng vẫn để ngỏ khả năng đàm phán.
Đáp trả, Iran đã phóng loạt tên lửa và drone nhắm vào các căn cứ và lợi ích của Mỹ tại Qatar, Bahrain, Kuwait, và lần đầu tiên là Jordan, khiến còi báo động vang lên tại nhiều thành phố trong khu vực. Pakistan và Qatar hiện đang nỗ lực làm trung gian đưa hai bên trở lại bàn đàm phán, trong khi giới quan sát cảnh báo nguy cơ chiến sự lan rộng thành một cuộc xung đột khu vực toàn diện.
Đối với cộng đồng người Việt tại Mỹ, tác động rõ rệt nhất là giá xăng. Sau đợt tấn công đầu tiên vào cuối tuần trước, giá xăng trung bình toàn quốc đã có dấu hiệu vượt ngưỡng 4 đô la một gallon tại nhiều bang, và với căng thẳng tiếp tục leo thang hôm nay, giới chuyên gia năng lượng dự báo giá nhiên liệu có thể còn tăng thêm trong những ngày tới nếu eo biển Hormuz bị gián đoạn kéo dài. Nhiều gia đình gốc Việt làm nghề tài xế, giao hàng, hoặc sở hữu tiệm nail, nhà hàng — vốn phụ thuộc vào chi phí vận chuyển và xăng dầu — có thể cảm nhận trực tiếp gánh nặng này trong chi tiêu hàng ngày.
Ngoài ra, biến động thị trường tài chính toàn cầu do lo ngại chiến sự cũng có thể ảnh hưởng đến quỹ hưu trí 401(k) và các khoản đầu tư của nhiều gia đình Việt Nam tại Mỹ, đặc biệt là những người đã lớn tuổi và phụ thuộc vào tiền tiết kiệm hưu trí.
Nhà Trắng cho biết các cuộc không kích được thực hiện có tính toán, với khoảng dừng sau mỗi đợt tấn công để tạo cơ hội cho các nỗ lực ngoại giao. Tuy nhiên, với việc Jordan lần đầu bị kéo vào vòng xoáy trả đũa, giới phân tích lo ngại phạm vi xung đột có thể tiếp tục mở rộng nếu không có bước đột phá ngoại giao trong những ngày tới.
Người Việt News sẽ tiếp tục cập nhật diễn biến mới nhất của tình hình Mỹ–Iran và tác động đến đời sống cộng đồng người Việt tại Hoa Kỳ.


