OPINION: Các giải pháp ngăn chặn tội phạm liên quan đến bệnh tâm thần nghiêm trọng là khả thi — vấn đề là các nhà lập pháp có sẵn lòng thực hiện hay không, theo quan điểm từ ban biên tập.
Gần đây, khu vực Bay Area đã chứng kiến một loạt các vụ việc đáng lo ngại liên quan đến các cá nhân có dấu hiệu rối loạn tâm thần nghiêm trọng. Những sự kiện này không chỉ gây ra bi kịch cho những người trong cuộc mà còn làm dấy lên lo ngại trong cộng đồng về sự an toàn và khả năng ứng phó của hệ thống chăm sóc sức khỏe tâm thần. Nhưng điều cần nhấn mạnh là: chúng ta không thiếu giải pháp. Vấn đề nằm ở chỗ liệu các nhà lập pháp có sẵn sàng chấp nhận thực tế và hành động dựa trên những gì mà các chuyên gia và nhà nghiên cứu đã chỉ ra hay không.
Một trong những sai lầm mang tính hệ thống ở California — và nhiều khu vực khác trên toàn quốc — là việc thiếu cam kết lâu dài đối với việc đầu tư vào cơ sở hạ tầng sức khỏe tâm thần. Nhiều đạo luật và chương trình đã được đề xuất trong những năm gần đây, nhưng rất ít trong số đó thực sự được triển khai một cách toàn diện và hiệu quả. Những ca bệnh nặng thường chỉ được tiếp cận dịch vụ khi người bệnh đã rơi vào tình trạng khủng hoảng — quá trễ để ngăn chặn hậu quả nghiêm trọng.
Thật khó tưởng tượng rằng một tiểu bang như California, đứng đầu trong các lĩnh vực đổi mới và công nghệ, lại để mặc các hệ thống hỗ trợ tâm thần trở nên lạc hậu, phân tán và thiếu nguồn lực. Trong khi đó, các nhà lãnh đạo chính trị thường né tránh việc đề cập đến sức khỏe tâm thần trong các chiến dịch tranh cử vì lo ngại bị xem là thiếu năng lực quản lý các vấn đề kinh tế hay an ninh. Nhưng đó là một sai lầm chiến lược. Bởi các nghiên cứu cho thấy can thiệp sớm, điều trị đầy đủ và hỗ trợ liên tục không chỉ cứu giúp cá nhân người bệnh mà còn giảm đáng kể gánh nặng cho xã hội — từ hệ thống tư pháp hình sự cho đến các dịch vụ y tế khẩn cấp.
Điều cần thiết hiện nay là một chính sách toàn diện, gắn kết giữa các cấp chính quyền, tập trung vào ba yếu tố chính: phát hiện sớm dấu hiệu bệnh, hỗ trợ điều trị có hệ thống và tái hòa nhập cộng đồng thông qua nhà ở và dịch vụ hỗ trợ. Những chiến lược này không chỉ có tính nhân đạo mà còn mang lại lợi ích kinh tế, đồng thời nâng cao an toàn cộng đồng trong dài hạn.
Nếu các nhà làm luật, cả ở cấp bang lẫn địa phương, thực sự nghiêm túc với mục tiêu giải quyết tận gốc cuộc khủng hoảng tinh thần – và những hành vi nguy hiểm phát sinh từ đó – thì cánh cửa để thay đổi vẫn đang mở rộng. Họ chỉ cần can đảm bước qua.