Cơ Quan Y Tế Quận Cam (OC Health Care Agency) vừa xác nhận một cư dân thành phố Anaheim có kết quả xét nghiệm dương tính với virus West Nile, đánh dấu ca nhiễm đầu tiên ở người được ghi nhận tại Quận Cam trong năm 2026. Đây là bước leo thang đáng lo ngại sau khi giới chức y tế địa phương từng lên tiếng cảnh báo hồi cuối tháng Sáu, khi hàng loạt mẫu muỗi nhiễm virus được phát hiện tại Westminster và Costa Mesa, ngay giữa lòng khu Little Saigon, trước kỳ nghỉ Lễ Độc Lập.
Theo các viên chức y tế, virus West Nile là loại bệnh đặc hữu (endemic) tại Nam California, thường quay trở lại vào mùa hè nóng bức và kéo dài đến tận mùa thu. Điều khiến giới chuyên môn lo ngại trong năm nay là số lượng mẫu muỗi dương tính với virus được thu thập từ đầu mùa đến nay tại nhiều thành phố trong quận đang ở mức cao bất thường, báo hiệu một chu kỳ lây truyền có thể mạnh và kéo dài hơn những năm gần đây. Vì hiện chưa có vắc-xin phòng bệnh hay thuốc đặc trị dành cho người, biện pháp phòng ngừa duy nhất và hiệu quả nhất vẫn là tránh bị muỗi đốt.
Nhìn lại lịch sử, mùa dịch nghiêm trọng nhất từng được ghi nhận tại Quận Cam là năm 2014, khi các đội kiểm soát vector phát hiện tới 505 ổ muỗi mang virus, dẫn đến 280 ca nhiễm ở người được xác nhận và 9 trường hợp tử vong. So với giai đoạn đỉnh điểm đó, số ca bệnh trong những mùa gần đây thấp hơn nhiều, nhưng các đợt giám sát môi trường vẫn thường xuyên phát hiện những điểm nóng muỗi nhiễm bệnh cục bộ, buộc các đội xe phun thuốc phải hoạt động vào ban đêm tại nhiều khu dân cư.
Khoảng 80% người nhiễm virus West Nile hoàn toàn không có triệu chứng và không hề biết mình đã mắc bệnh. Với 20% còn lại, bệnh thường biểu hiện nhẹ trong vòng 2 đến 14 ngày sau khi bị muỗi đốt, bao gồm sốt, nhức đầu, đau nhức cơ thể, mệt mỏi, buồn nôn hoặc nổi ban không ngứa trên thân người. Tuy nhiên, ở chưa đầy 1% trường hợp — tương đương khoảng 1 trên 150 ca — virus có thể xâm nhập hàng rào máu não, gây ra các biến chứng thần kinh nghiêm trọng như viêm não hoặc viêm màng não, với các dấu hiệu như sốt cao, cứng cổ, lú lẫn nặng, yếu cơ, run rẩy hoặc liệt đột ngột. Theo dữ liệu của Trung Tâm Kiểm Soát và Phòng Ngừa Dịch Bệnh Hoa Kỳ (CDC), tỷ lệ tử vong ở nhóm bệnh nhân mắc thể thần kinh nặng vào khoảng 10%. Người trên 50 tuổi, người cao niên trên 65 tuổi, cũng như những ai có hệ miễn dịch suy yếu hoặc mắc bệnh nền, đều nằm trong nhóm nguy cơ cao nhất. Bất kỳ ai xuất hiện triệu chứng thần kinh bất thường nên đến cơ sở y tế cấp cứu ngay lập tức.
Đối với cộng đồng người Việt tại Little Saigon và các thành phố lân cận như Westminster, Garden Grove, Fountain Valley hay Anaheim — nơi nhiều gia đình có vườn, hồ cá nhỏ hoặc chậu cây trước sân — nguy cơ tiếp xúc với muỗi mang mầm bệnh là điều không thể xem nhẹ. Giới chức y tế khuyến cáo người dân nên đổ bỏ và cọ rửa mọi vật dụng chứa nước đọng mỗi tuần, từ chậu hoa, bát nước cho thú cưng, bồn tắm chim đến máng xối bị nghẹt; kiểm tra và sửa lại lưới cửa sổ, cửa ra vào bị rách; sử dụng thuốc chống muỗi được Cơ Quan Bảo Vệ Môi Trường Hoa Kỳ (EPA) công nhận, có chứa DEET, picaridin, IR3535 hoặc dầu khuynh diệp chanh; mặc quần áo dài tay, rộng rãi khi ra ngoài; và hạn chế hoạt động ngoài trời vào lúc bình minh và hoàng hôn, thời điểm muỗi hoạt động mạnh nhất.
Cư dân muốn cập nhật lịch phun thuốc trong khu vực hoặc yêu cầu kiểm tra miễn phí tại nhà có thể liên hệ Orange County Mosquito and Vector Control District. Trong bối cảnh mùa hè còn kéo dài và các hoạt động ngoài trời, dã ngoại, lễ hội cuối tuần vẫn tiếp diễn khắp Little Saigon, các gia đình gốc Việt được khuyến khích chủ động phòng ngừa ngay từ bây giờ để bảo vệ sức khỏe cho người thân, đặc biệt là ông bà, cha mẹ lớn tuổi trong nhà.


