Chính phủ Mỹ vừa âm thầm siết thêm một vòng nữa lên diện visa lao động, lần này nhắm thẳng vào túi tiền của hàng chục ngàn người đang cầm visa H-1B và L-1 — trong đó có không ít kỹ sư, chuyên viên công nghệ người Việt tại các trung tâm như San Jose, Houston hay Seattle.
Theo thông báo mới nhất được các hãng tin Mỹ xác nhận đầu tuần này, Bộ Nội An (DHS) đã mở rộng phạm vi áp dụng khoản phí đặc biệt 4.000 đô la cho hồ sơ H-1B và 4.500 đô la cho hồ sơ L-1. Đây không phải là khoản phí hoàn toàn mới — nó vốn được Quốc Hội lập ra từ năm 2015 để tài trợ cho các chương trình sinh trắc học tại cửa khẩu — nhưng trước nay chỉ áp dụng cho hồ sơ nộp mới hoặc khi người lao động đổi chủ sử dụng lao động. Quy định lần này mở rộng khoản phí đó sang cả diện gia hạn với cùng một chủ sử dụng lao động, nghĩa là những công ty đang bảo lãnh nhân viên tái tục visa cũng phải è cổ đóng thêm hàng ngàn đô la mỗi hồ sơ.
Đây là mắt xích mới nhất trong cả loạt chính sách siết chặt visa lao động dưới thời chính quyền Trump. Trước đó, khoản phí gây tranh cãi 100.000 đô la áp cho hồ sơ H-1B từng bị một thẩm phán liên bang tuyên là trái luật vào tháng Sáu năm nay, nhưng phán quyết đó lại bị tạm hoãn thi hành, nên Sở Di Trú (USCIS) trên thực tế vẫn đang thu khoản phí này đối với các hồ sơ xử lý qua lãnh sự quán. Nói cách khác, người lao động nước ngoài — và các công ty bảo lãnh họ — đang phải xoay xở với một bức tranh chính sách thay đổi gần như mỗi tháng.
Với cộng đồng người Việt, đây không phải chuyện của riêng ai. Rất nhiều gia đình Việt tại Bắc California, Texas hay vùng Tây Bắc có người thân làm việc trong ngành công nghệ, kỹ thuật, y tế bằng visa H-1B hoặc được công ty đa quốc gia điều chuyển bằng visa L-1. Khi chi phí gia hạn visa tăng vọt, không ít chủ doanh nghiệp nhỏ và vừa — kể cả các công ty do người Việt làm chủ — sẽ phải cân nhắc lại việc có tiếp tục bảo lãnh nhân viên nước ngoài hay không, còn người lao động thì thấp thỏm lo hồ sơ của mình có bị chậm trễ hay bị từ chối vào phút chót.
Giới luật sư di trú khuyên người lao động đang cầm visa H-1B, L-1 nên chủ động liên lạc với bộ phận nhân sự hoặc luật sư di trú của công ty càng sớm càng tốt để nắm rõ hồ sơ gia hạn của mình rơi vào thời điểm nào, có bị áp khoản phí mới hay không, và chuẩn bị đầy đủ giấy tờ trước khi nộp. Ngoài ra, nên thường xuyên theo dõi thông báo chính thức từ USCIS (uscis.gov) và Bộ Ngoại Giao (travel.state.gov) vì các quy định này có thể tiếp tục thay đổi trong những tháng tới.
Người Việt News sẽ tiếp tục cập nhật khi có thông tin chính thức mới về thời điểm áp dụng cụ thể cũng như phản ứng từ giới doanh nghiệp công nghệ Mỹ.