Tin không vui cho những gia đình người Việt ở Houston đang ấp ủ giấc mơ mua căn nhà đầu tiên: Chương Trình Hỗ Trợ Người Mua Nhà (Homebuyer Assistance Program, viết tắt HAP) của Sở Phát Triển Nhà Ở và Cộng Đồng thành phố Houston (Housing and Community Development Department – HCD) vừa thông báo tạm ngừng nhận đơn mới vì quỹ tài trợ đã cạn. Đây là chương trình từng giúp hàng ngàn cư dân thu nhập thấp và trung bình, trong đó có nhiều gia đình gốc Việt ở khu vực Alief, Midtown, Sharpstown và các vùng phụ cận, biến giấc mơ an cư thành hiện thực.
HAP là gì và vì sao quan trọng với cộng đồng người Việt Houston
Từ nhiều năm qua, HAP cấp cho người mua nhà đủ điều kiện khoản vay không lãi suất, có thể được xóa nợ hoàn toàn (forgivable loan) lên đến 75.000 đôla để dùng cho tiền đặt cọc, chi phí đóng hồ sơ (closing costs), hoặc giảm bớt tiền lãi suất vay mua nhà. Điều kiện để được xóa nợ là người mua phải sinh sống tại căn nhà đó liên tục trong 5 năm; nếu bán nhà hoặc dọn đi trước thời hạn, người vay phải hoàn trả một phần tương ứng với thời gian còn lại.
Để đủ điều kiện tham gia, người nộp đơn cần là công dân Mỹ hoặc thường trú nhân hợp pháp, là người mua nhà lần đầu (hoặc chưa từng đứng tên sở hữu nhà trong 3 năm gần nhất), có tổng thu nhập hộ gia đình không vượt quá 80% mức thu nhập trung bình khu vực (Area Median Income), và căn nhà dự định mua phải nằm trong ranh giới đóng thuế của thành phố Houston. Chương trình không giới hạn giá trị căn nhà, không yêu cầu điểm tín dụng tối thiểu, chỉ cần đáp ứng tỷ lệ nợ trên thu nhập theo quy định (33% cho khoản vay hàng tháng, 45% tổng nợ).
Vì sao phải tạm ngừng, và điều gì xảy ra với người đã nộp đơn
Theo thông báo chính thức đăng trên trang houstontx.gov/housing, do quỹ chương trình đã cạn kiệt, Sở HCD hiện không còn nhận hoặc xử lý thêm đơn mới. Những ai đã nhận được thư chấp thuận sơ bộ (pre-approval letter) trước đó sẽ không được gia hạn thêm — thư sơ bộ chỉ có giá trị trong 3 tháng kể từ ngày cấp, và một khi hết hạn, hồ sơ sẽ bị từ chối và đóng lại. Người mua nhà khi đó phải nộp đơn lại từ đầu một khi thành phố cấp thêm ngân sách và mở cửa nhận đơn trở lại. Hồ sơ sẽ được xét theo thứ tự nộp trước, xử lý trước (first-come, first-served), vì vậy cộng đồng cần theo dõi sát thông báo chính thức để nộp đơn ngay khi có cơ hội.
Ngoài ra, HCD cũng lưu ý một khu vực đặc biệt: các bất động sản nằm trong vùng lấy mẫu ô nhiễm gần khu Fifth Ward/Kashmere Gardens (liên quan cuộc điều tra của Cơ Quan Bảo Vệ Môi Trường EPA về khu đất xử lý gỗ cũ của Union Pacific Railroad) tạm thời không được xét hỗ trợ cho đến khi cuộc điều tra kết thúc.
Chuẩn bị gì trong lúc chờ quỹ mở lại
Trong thời gian chương trình tạm đóng, các chuyên gia khuyên người mua nhà nên tranh thủ hoàn tất các bước chuẩn bị để khi quỹ mở lại có thể nộp đơn ngay: xin giấy chứng nhận hoàn tất lớp học giáo dục người mua nhà lần đầu (homebuyer education) từ một cơ quan được HUD công nhận, thu thập đầy đủ giấy tờ tài chính và thuế theo danh sách kiểm tra (Applicant Document Checklist) của HCD, đồng thời liên hệ trước với ngân hàng cho vay để được tiền duyệt trước (pre-qualification) khoản vay chính. HCD cũng tổ chức các buổi hội thảo trực tuyến miễn phí — Applicant Workshop vào ngày 11 tháng 11 và Realtor & Lender Workshop ngày 18 tháng 11 — để giải thích quy trình và trả lời thắc mắc.
Cộng đồng người Việt tại Houston, một trong những khu định cư người Việt lớn nhất nước Mỹ, từ lâu đã tận dụng các chương trình hỗ trợ mua nhà của thành phố để ổn định cuộc sống lâu dài. Việc chương trình HAP tạm ngưng là lời nhắc rằng ngân sách hỗ trợ nhà ở luôn có giới hạn và thường cạn nhanh hơn dự kiến — ai chuẩn bị hồ sơ sẵn sàng sẽ có lợi thế lớn khi thành phố công bố mở lại. Những ai cần thêm chi tiết có thể gọi đường dây của Sở HCD ở số 832-394-6200 (chọn mục Homebuyer Assistance Program) hoặc tham dự các buổi Virtual Community Office Hours diễn ra mỗi thứ Tư hàng tuần từ 1 đến 4 giờ chiều.