Trục xuất người Đông Nam Á tăng mạnh trở lại — và cộng đồng người Việt đang lo lắng.
Theo bản tin dữ liệu (fact sheet) tháng 8/2026 của tổ chức Southeast Asia Resource Action Center (SEARAC), 42% tổng số người Đông Nam Á bị trục xuất từ năm tài khóa 1998 đến nay rơi vào hai năm tài khóa 2025 và 2026. Trong đó, 64% tổng số người Lào và 51% tổng số người Việt bị trục xuất từ năm 1998 đến nay xảy ra trong hai năm này.
Phần lớn trong số họ có án tích từ mười năm trở lên và đã sống ở Mỹ hàng chục năm, có gia đình và cộng đồng. Trong hai năm tài khóa 2025 và 2026, 78,6% số người Đông Nam Á bị trục xuất có án tích từ một thập kỷ trở lên; 50% số người Việt bị trục xuất có án tích trên 20 năm. Số người cao tuổi Đông Nam Á bị trục xuất tăng từ 9 người năm 2024 lên 182 người năm 2025 — tăng hơn 20 lần trong một năm.
Nhiều người trong số họ là người tị nạn đến Mỹ trước ngày 12/7/1995, từng được thỏa thuận Mỹ–Việt năm 2008 bảo vệ khỏi bị trục xuất — cho đến khi bản ghi nhớ (MOU) năm 2020 thay đổi điều đó. Trong năm tài khóa 2025, 37% số người Việt bị trục xuất là người đến trước năm 1995; sang năm 2026, con số này là 41%.
Về phía chính quyền, Bộ An ninh Nội địa (DHS) nói cơ quan này tập trung bắt và trục xuất những người phạm tội nghiêm trọng nhất, và sẽ không xin lỗi vì thi hành luật pháp. Trong thông cáo ngày 8/10/2026, Bộ trưởng Markwayne Mullin nói Bộ “tập trung tuyệt đối vào việc bắt giữ và trục xuất những tội phạm nhập cư bất hợp pháp nguy hiểm nhất”.
Về phía Quốc hội, các dân biểu đã tái giới thiệu dự luật Southeast Asian Deportation Relief Act năm 2026, đề xuất cấm giam giữ và trục xuất công dân Campuchia, Lào và Việt Nam đã đến Mỹ trước ngày 1/1/2008 và cư trú liên tục từ đó, đồng thời mở đường cho những người đã bị trục xuất được trở về.
Nguồn: SEARAC, “Southeast Asian Deportations: Trends and Policy Implications” (8/2026); Stop AAPI Hate (15/9/2026); thông cáo DHS (8/10/2026); Hạ viện Mỹ, dự luật Southeast Asian Deportation Relief Act 2026.