Vào tháng 2 năm 2026, các Dân biểu Quốc hội Mỹ đã tái đệ trình Đạo luật Cứu trợ Trục xuất Đông Nam Á 2026 (Southeast Asian Deportation Relief Act – SEADRA). Đây là tin quan trọng với hàng chục nghìn người Việt Nam và các cộng đồng Đông Nam Á đang sống tại Mỹ dưới lệnh trục xuất hoặc lo ngại về tình trạng cư trú.
Bối cảnh: Tại sao đạo luật này ra đời?
Kể từ đầu năm 2025, chính quyền Trump đã trục xuất nhiều người Mỹ gốc Đông Nam Á hơn bất kỳ chính quyền nào trước đó trong một năm tài chính — bao gồm 676 người gốc Việt, 175 người Lào, và 46 người Campuchia. Nhiều người trong số họ bị còng tay chân suốt những chuyến bay kéo dài hơn 50 giờ để đến những quốc gia mà họ chưa bao giờ đặt chân tới. Đây là những người từng đến Mỹ như người tị nạn sau Chiến tranh Việt Nam, đã sống ở Mỹ hàng chục năm, có gia đình, con cái là công dân Mỹ.
5 Điểm Chính Của Đạo Luật SEADRA
1. Bảo vệ khỏi bị trục xuất
Đạo luật sẽ hạn chế quyền của Bộ An ninh Nội địa (DHS) trong việc giam giữ hoặc trục xuất người tị nạn Đông Nam Á từ Việt Nam, Campuchia và Lào — những người đến Mỹ trước năm 2008 và hiện đang có lệnh trục xuất cuối cùng.
2. Quyền làm việc hợp pháp
Đạo luật sẽ vĩnh viễn cho phép người có lệnh trục xuất được làm việc hợp pháp tại Mỹ với chu kỳ gia hạn mỗi 5 năm một lần — giúp họ tiếp tục đóng thuế và nuôi gia đình.
3. Chấm dứt kiểm tra trực tiếp với ICE
Thay vì phải đến báo cáo với ICE theo lịch định kỳ (có thể dẫn đến bắt giữ bất ngờ), đạo luật sẽ chuyển sang kiểm tra ảo mỗi 5 năm một lần, giảm đáng kể áp lực tâm lý và rủi ro cho cộng đồng.
4. Lộ trình hồi hương cho người đã bị trục xuất
Hơn 2.000 người Đông Nam Á đã bị trục xuất — trong đó có nhiều người Việt — sẽ có cơ hội trở lại Mỹ để xem xét lại lệnh trục xuất của họ, theo quy trình pháp lý hợp lệ.
5. Được hỗ trợ rộng rãi từ các tổ chức
Đạo luật nhận được sự bảo trợ từ hơn 100 tổ chức trên toàn quốc, bao gồm Vietnamese American Organization (VAO), VietLead, Vietnamese American Roundtable, Asian Law Caucus, và nhiều tổ chức cộng đồng Việt-Mỹ khác.
Điều này ảnh hưởng đến ai?
Cộng đồng người Việt tị nạn đến Mỹ sau năm 1975 — đặc biệt những người từng phạm tội trong quá khứ và đã mãn hạn tù — là nhóm dễ bị tổn thương nhất. Nhiều người trong số họ đã sống ở Mỹ 30–40 năm, có vợ/chồng và con cái là công dân Mỹ, không còn ngôn ngữ hay liên hệ với Việt Nam.
Đạo luật SEADRA đang được xem xét trong Quốc hội Mỹ. Dù còn phải vượt qua nhiều bước lập pháp, đây là một bước tiến quan trọng để bảo vệ cộng đồng tị nạn Đông Nam Á.
Bạn có thể làm gì?
Nếu bạn hoặc người thân có lệnh trục xuất hoặc lo ngại về tình trạng di trú, hãy liên hệ ngay với các tổ chức pháp lý cộng đồng như Asian Law Caucus, VAO (Vietnamese American Organization), hoặc VietLead. Đồng thời, liên lạc với Dân biểu khu vực của bạn để ủng hộ đạo luật này.
Nguồn: Văn phòng Dân biểu Judy Chu