Chính phủ Hàn Quốc đã quyết định không kháng cáo trong 71 vụ kiện liên quan đến trách nhiệm pháp lý của nhà nước về các hành vi vi phạm nhân quyền đối với những nạn nhân bị cưỡng bức lao động tại hai cơ sở giam giữ là Brothers’ Home ở Busan và Seongam Academy tại Ansan, tỉnh Gyeonggi. Động thái này được xem là sự thừa nhận chính thức trách nhiệm của chính quyền đối với các vi phạm nhân quyền nghiêm trọng xảy ra tại những cơ sở do tư nhân vận hành nhưng lại hoạt động như trại tập trung dưới sự dung túng hoặc giám sát lỏng lẻo của nhà nước. Quyết định cũng được kỳ vọng sẽ giúp đẩy nhanh tiến trình chi trả bồi thường cho 647 nạn nhân từng bị giam giữ tại hai cơ sở kể trên.
Brothers’ Home từng hoạt động trong những năm 1970 và 1980 tại Busan, dưới danh nghĩa là trung tâm phúc lợi xã hội nhưng thực chất là nơi giam giữ hàng nghìn người bị bắt giữ một cách cưỡng ép, gồm người vô gia cư, trẻ vị thành niên và cả những người tham gia biểu tình. Cơ sở này có đến 20 nhà máy, nơi người bị giam bị buộc phải lao động trong môi trường khắc nghiệt, thường xuyên bị tra tấn, đánh đập, lạm dụng tình dục và sống dưới sự kiểm soát đầy bạo lực, tàn nhẫn — giống như trong một trại tập trung. Những lời kể của cựu tù nhân làm sáng tỏ quy mô của sự ngược đãi, khi họ phải làm việc trong điều kiện thiếu thốn, chịu đựng hình phạt thể xác khắc nghiệt – thậm chí có người tử vong do bị lạm dụng nghiêm trọng.
Seongam Academy ở Ansan cũng từng là một trong những trại giam lớn từ những năm 1960, nơi cả trẻ em và người lớn bị bắt giữ mà không có lý do chính đáng – đôi khi chỉ vì đi lại một mình ngoài phố. Các nạn nhân tại đây phải lao động cưỡng bức trong điều kiện cực kỳ gian khổ, làm các công việc như thu hoạch hàu, làm muối và nuôi tằm. Theo khảo sát vào năm 2020, hầu hết những người từng bị giam đều xác nhận họ bị ép lao động trong thời gian dài, thường xuyên bị lạm dụng tình dục, chịu tổn hại tâm lý nặng nề. Trại còn vi phạm nghiêm trọng quyền con người khi giam giữ trẻ em dưới 7 tuổi và người trưởng thành mà không cung cấp bất kỳ sự giáo dục hay bảo vệ pháp lý cần thiết nào.
Những cơ sở giam giữ này phản ánh một giai đoạn đáng lo ngại trong lịch sử Hàn Quốc, khi luật pháp thời chính quyền độc tài cho phép bắt giữ hàng loạt với danh nghĩa “phúc lợi xã hội.” Dù những vụ việc bắt đầu được phanh phui vào cuối thập niên 1980, rất nhiều cá nhân có trách nhiệm – từ quan chức nhà nước đến chủ quản lý trại – vẫn tránh được trách nhiệm pháp lý suốt nhiều thập kỷ nhờ được bảo vệ hoặc làm ngơ bởi chính quyền.
Việc chính phủ hiện nay từ chối kháng cáo được xem là bước đi mang tính quyết định trong nỗ lực giải quyết di sản của những sai phạm trong quá khứ. Với quyết định này, hàng trăm nạn nhân sẽ sớm được bồi thường chính thức, mở ra hy vọng cho một hình thức công lý từng bị trì hoãn quá lâu. Đây cũng là một tín hiệu mạnh mẽ thể hiện sự thay đổi trong lập trường của nhà nước Hàn Quốc về việc thừa nhận và chịu trách nhiệm đối với những hành vi tiếp tay hoặc làm ngơ trước các vi phạm nhân quyền trong quá khứ.
Động thái này tiếp nối các nỗ lực rộng lớn hơn của Seoul trong việc giải quyết các vấn đề lịch sử liên quan đến lao động cưỡng bức và vi phạm nhân quyền trong quá khứ — không chỉ trong nước mà cả những di sản từ thời kỳ Nhật Bản chiếm đóng từ năm 1910 đến 1945. Trong những năm gần đây, các tòa án Hàn Quốc liên tục yêu cầu các công ty Nhật Bản có liên quan phải bồi thường cho nạn nhân, dẫn đến căng thẳng trong quan hệ song phương với Tokyo, vốn khẳng định đã hoàn tất nghĩa vụ pháp lý thông qua hiệp ước năm 1965. Trong khi đó, các tổ chức quốc tế như Liên Hợp Quốc cũng kêu gọi hai nước tìm giải pháp cụ thể, công bằng để bảo đảm công lý cho nạn nhân của nạn cưỡng bức lao động và mại dâm thời chiến.
Vì thế, quyết định từ chối kháng cáo lần này không chỉ mang ý nghĩa pháp lý mà còn là bước ngoặt trong việc đối mặt với một chương lịch sử đau thương của Hàn Quốc – nơi những người yếu thế từng bị nhà nước bỏ rơi và hệ thống hóa sự ngược đãi dưới vỏ bọc phúc lợi. Đây có thể là khởi đầu cho một tiến trình hòa giải, tái thiết niềm tin và phục hồi danh dự cho những người từng bị lãng quên.