Tổng thống Pháp Emmanuel Macron vừa tuyên bố sẽ chỉ định một thủ tướng mới trong vòng 48 giờ tới, thay vì lựa chọn phương án giải tán quốc hội và tổ chức bầu cử sớm – điều mà nhiều người lo ngại sẽ làm gia tăng sự bất ổn trong bối cảnh chính trường Pháp đang khủng hoảng nghiêm trọng[3]. Quyết định này được đưa ra chỉ hai ngày sau khi Thủ tướng Sébastien Lecornu bất ngờ từ chức, không đầy một tháng sau khi nhậm chức. Lecornu hiện là thủ tướng có nhiệm kỳ ngắn nhất trong lịch sử Đệ Ngũ Cộng hòa Pháp[3][4]. Việc ông rời khỏi vị trí được cho là do làn sóng phản đối dữ dội về thành phần trong nội các mới mà ông công bố, đặc biệt là việc đưa cựu Bộ trưởng Tài chính Bruno Le Maire trở lại chính phủ, lần này ở cương vị Bộ trưởng Quốc phòng[2][3].
Sự ra đi chóng vánh của Lecornu phần nào cho thấy sự rối ren đang lan rộng trong nội bộ chính phủ Pháp. Trong vòng hai năm, đất nước này đã chứng kiến năm đời thủ tướng thay nhau lên nắm quyền, trong bối cảnh mối quan hệ căng thẳng kéo dài giữa liên minh trung dung của Macron và các đảng đối lập từ cực tả đến cực hữu[1][4]. Trước đó, vào tháng 12 năm 2024, cựu Thủ tướng Michel Barnier – người tiền nhiệm của Lecornu – đã thất bại trong cuộc bỏ phiếu bất tín nhiệm, sau khi ông sử dụng quyền hiến pháp để thông qua chính sách an sinh xã hội mà không thông qua quốc hội. Động thái này – lần đầu tiên xảy ra kể từ năm 1962 – khiến ông Macron bị cô lập và buộc phải điều hành chính phủ mà không có được sự hậu thuẫn vững chắc cho các chương trình cải cách mà ông đặt kỳ vọng[1].
Giữa những lời kêu gọi từ chức và đề xuất về một cuộc bầu cử sớm từ phía đối lập, Macron vẫn chọn hướng đi thận trọng: tiếp tục giữ nguyên quốc hội hiện tại, với hy vọng rằng một thủ tướng mới sẽ giúp ổn định tình hình và đưa các dự luật quan trọng vượt qua rào cản tại quốc hội[3]. Tuy nhiên, bức tranh chính trị ở Pháp tiếp tục bị phân cực sâu sắc, trong khi mức tín nhiệm dành cho Tổng thống hiện ở mức thấp kỷ lục[2]. Các nhà phê bình cho rằng Macron ngày càng mất kết nối với cử tri và không còn khả năng xây dựng sự đồng thuận giữa các đảng phái. Nhiều người cũng lo ngại rằng ông đang điều hành đất nước bằng các sắc lệnh, thay vì thông qua quy trình dân chủ vốn là nền tảng của nền cộng hòa[1].
Áp lực đối với ông Macron ngày một lớn hơn, xuất phát từ sự mệt mỏi tích tụ qua nhiều đợt khủng hoảng: từ các cuộc biểu tình Áo Vàng, các cuộc đình công phản đối cải cách lương hưu, đến đại dịch COVID-19 và suy thoái kinh tế kéo dài[1]. Những nỗ lực cải cách trong các lĩnh vực cốt lõi như lao động, thuế, lương hưu và năng lượng đều vấp phải phản ứng dữ dội, cho thấy mức độ hạn chế trong khả năng hiện thực hóa các chính sách của ông. Trong khi đó, các đối tác châu Âu và quốc tế của Pháp đang theo dõi sát sao diễn biến tại Paris, bởi sự bế tắc chính trị kéo dài ở một trong những cường quốc chủ chốt của EU có thể tạo ra tác động dây chuyền tới an ninh và tăng trưởng toàn khu vực.
Động thái nhanh chóng của Macron trong việc chỉ định lãnh đạo mới được xem là nỗ lực tạm thời nhằm ngăn chặn một cuộc khủng hoảng thể chế sâu hơn cũng như tránh một đợt bầu cử sớm đầy rủi ro. Tuy nhiên, những vấn đề then chốt – từ những bế tắc trong quốc hội, sự đứt gãy trong chính trường cho đến niềm tin công chúng đang phai nhạt – vẫn chưa có dấu hiệu được giải quyết. Điều này đặt ra câu hỏi lớn về khả năng điều hành hiệu quả của chính phủ trong giai đoạn còn lại của nhiệm kỳ Macron, khi thời gian không còn đứng về phía ông.