Tổng thống Donald Trump tuyên bố rằng ông kỳ vọng sẽ nhận định được trong vòng hai phút đầu tiên của cuộc gặp sắp tới với Tổng thống Nga Vladimir Putin liệu có thể đạt được thỏa thuận chấm dứt cuộc chiến ở Ukraine hay không. Ông mô tả hội nghị thượng đỉnh dự kiến sẽ diễn ra tại Alaska vào tháng 8 năm 2025 là một cuộc “gặp gỡ thăm dò” nhằm đánh giá mức độ khả thi của một thỏa thuận ngừng bắn giữa hai bên. Theo ông Trump, tùy thuộc vào diễn biến trao đổi, ông có thể sẽ khuyến khích ông Putin “tiếp tục chiến đấu” hoặc đề xuất rằng “chúng ta có thể đạt được một thỏa thuận”.
Cuộc gặp diễn ra trong bối cảnh xung đột tại Ukraine tiếp tục leo thang kể từ khi Nga phát động cuộc xâm lược vào tháng 2 năm 2022. Trong khi Tổng thống Putin đang tìm cách củng cố những vùng lãnh thổ đã kiểm soát được, ông Trump vẫn nỗ lực thúc đẩy một lệnh ngừng bắn dù chưa đạt được kết quả.
Ông Trump nhấn mạnh rằng dù ủng hộ các cuộc đàm phán mang tính xây dựng, việc thông qua một hiệp định hòa bình không phụ thuộc hoàn toàn vào ông. Sau cuộc gặp với ông Putin, ông dự kiến sẽ trao đổi với Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cùng các nhà lãnh đạo châu Âu để thông báo về những gì có thể đàm phán được. Ông Trump cũng cho rằng nếu không có vai trò của ông, ông Putin sẽ không chịu tham gia đàm phán với bất kỳ nhà lãnh đạo toàn cầu nào khác. Ông tự tin rằng bản thân có thể gây sức ép buộc ông Putin chấm dứt chiến sự, đồng thời tuyên bố rằng cuộc xung đột này “đã không xảy ra” nếu ông Putin từng e ngại khi đối đầu với ông.
Giới phân tích nhận định rằng hội nghị mang ý nghĩa quan trọng với nhiều vấn đề then chốt. Có dấu hiệu cho thấy ông Putin có thể đang giảm bớt một số yêu cầu ban đầu, được cho là sẵn sàng giới hạn mục tiêu lãnh thổ ở vùng Donetsk thay vì đòi kiểm soát bốn khu vực lớn hơn như trước. Tuy vậy, vẫn còn nhiều điều chưa rõ, đặc biệt là việc Ukraine không hiện diện tại bàn đàm phán, làm dấy lên lo ngại rằng một thỏa thuận có thể nghiêng hẳn về phía Nga. Hiện tại, Ukraine kiểm soát khoảng 25% Donetsk, và nếu phải từ bỏ phần lãnh thổ này sẽ là điều chưa từng có tiền lệ. Về phần mình, ông Putin có thể thu được lợi ích ngoại giao quan trọng chỉ từ việc gặp Tổng thống Mỹ, qua đó nâng cao vị thế quốc tế mà không nhất thiết phải nhượng bộ hay đưa ra cam kết ngừng bắn nào rõ ràng. Điều này khiến châu Âu và các đồng minh của Mỹ cảnh giác, khi họ mong muốn tiếng nói của mình và lợi ích của Ukraine được phản ánh trong mọi thỏa thuận đạt được.
Tổng thư ký NATO Mark Rutte nhấn mạnh rằng chỉ có Tổng thống Trump mới có thể đánh giá tính nghiêm túc trong ý định của ông Putin thông qua đối thoại trực tiếp. Ý nghĩa của hội nghị lần này vượt xa một thỏa thuận ngừng bắn — nó đặt ra nhiều vấn đề về sự bền vững của hòa bình, quyền chủ quyền lãnh thổ, và cán cân ảnh hưởng giữa các cường quốc toàn cầu trong tiến trình giải quyết cuộc xung đột tại Ukraine.
Tóm lại, hội nghị Trump-Putin tại Alaska được coi là một bước ngoặt ngoại giao có thể mở ra cơ hội hòa bình hoặc dẫn đến bế tắc kéo dài. Quyết định nhanh chóng của ông Trump về khả năng đạt được thỏa thuận, những điều chỉnh trong yêu sách của ông Putin và sự vắng mặt của lãnh đạo Ukraine khiến quá trình đàm phán trở nên đầy thách thức. Kết cục của hội nghị vẫn chưa rõ ràng, trong bối cảnh lo ngại gia tăng rằng bất kỳ thỏa thuận nào không có sự tham gia trực tiếp từ Kyiv đều có thể làm suy yếu vị thế của Ukraine và nghiêng về lợi ích chiến lược của Nga.