Gần đây, Tòa án Hành chính Seoul đã đưa ra một phán quyết đáng chú ý, nhấn mạnh vấn đề đối xử không công bằng đối với lao động hợp đồng thời hạn tại Hyundai ITC, công ty con của Hyundai Steel. Tranh chấp bắt nguồn từ việc công ty chỉ chi trả tiền thưởng nghỉ hưu cho những nhân viên chính thức có hợp đồng dài hạn, trong khi những người lao động thời vụ nghỉ hưu cùng ngày thì bị loại trừ hoàn toàn khỏi chính sách này.
Vào tháng 1 năm 2023, Hyundai ITC đã ký kết thỏa thuận lương thưởng với công đoàn đại diện cho nhân viên chính thức sinh năm 1962, những người đã nghỉ hưu vào ngày 31 tháng 12 năm 2022. Theo thỏa thuận này, những người lao động có hợp đồng dài hạn sẽ được nhận tiền thưởng hiệu suất dựa trên kết quả hoạt động kinh doanh của công ty. Trong khi đó, các nhân viên hợp đồng thời hạn, dù cùng ngày nghỉ hưu và thực hiện công việc tương tự, lại không được nhận khoản tiền này.
Những nhân viên bị loại khỏi cơ chế thưởng đã đệ đơn khiếu nại lên Ủy ban Quan hệ Lao động Khu vực Chungnam, cho rằng hành vi này là hành vi phân biệt đối xử trái với luật pháp về lao động theo hợp đồng thời hạn tại Hàn Quốc. Các cơ quan cấp địa phương và trung ương đều nhất trí xác định rằng chính sách của Hyundai ITC mang tính phân biệt và đưa ra kiến nghị yêu cầu công ty điều chỉnh. Tuy nhiên, thay vì tuân theo, công ty đã kiện ngược lại chủ tịch Ủy ban Quan hệ Lao động Quốc gia, nhằm phủ nhận phán quyết phân biệt đối xử.
Tòa án Hành chính Seoul đã bác đơn kiện của Hyundai ITC và đưa ra quan điểm dứt khoát rằng các thỏa thuận tập thể với công đoàn không thể trở thành cơ sở hợp pháp để từ chối quyền lợi của lao động thời vụ. Bản án chỉ rõ, việc không chi trả tiền thưởng cho người lao động hợp đồng thời hạn, dù họ làm công việc tương tự và nghỉ hưu cùng thời điểm, là hành vi không có cơ sở hợp lý.
Lý lẽ mà Hyundai ITC đưa ra, rằng khoản thưởng chỉ dành cho người lao động làm việc đến đúng tuổi nghỉ hưu theo quy định, cũng không được tòa chấp nhận. Tòa nhấn mạnh rằng, ngay cả khi có người lao động thời vụ làm việc vượt tuổi nghỉ hưu, điều đó không có nghĩa họ nên bị loại trừ khỏi các chế độ đãi ngộ mà những đồng nghiệp chính thức được nhận. Ngoài ra, do không phải là thành viên công đoàn, những lao động hợp đồng không có tiếng nói hay khả năng tham gia vào quá trình thương lượng lương – thưởng, điều này càng khiến việc loại họ ra khỏi cơ chế ưu đãi trở nên thiếu công bằng.
Phán quyết lần này tạo nên một dấu mốc trong diễn biến pháp lý liên quan đến quyền lợi lao động tại Hàn Quốc. Nó nhấn mạnh nỗ lực của ngành tư pháp trong việc bảo vệ quyền lợi cho nhóm lao động dễ bị tổn thương – bao gồm người lao động hợp đồng ngắn hạn hoặc không chính thức. Đồng thời, phán quyết cũng cho thấy sự thay đổi trong cách các cơ quan pháp luật nhìn nhận về quyền lợi công bằng tại nơi làm việc, bất kể tình trạng hợp đồng lao động ra sao.
Việc Hyundai ITC chỉ chi thưởng cho đối tượng là nhân viên chính thức đã bị xác định là hành vi phân biệt đối xử, đi ngược với mục tiêu của luật lao động về hợp đồng thời hạn – luật vốn được xây dựng để ngăn chặn sự phân biệt không hợp lý giữa các nhóm lao động. Phán quyết của tòa án còn cho thấy xu hướng ngày càng rõ nét trong cách các cấp tòa tại Hàn Quốc ủng hộ việc mở rộng quyền lợi cho các nhóm lao động không thường xuyên trong môi trường làm việc ngày càng đa dạng hiện nay.
Phản ứng của Hyundai ITC trong việc phản bác các quyết định của cơ quan lao động, thay vì tuân thủ, cho thấy vẫn còn tồn tại những rào cản trong việc thay đổi tư duy và thực tiễn nhân sự tại các doanh nghiệp Hàn Quốc. Tuy nhiên, thông điệp mạnh mẽ từ phán quyết này đã khẳng định rằng công bằng trong đối xử lao động phải dựa trên bản chất công việc và mức độ cống hiến, chứ không phải loại hình hợp đồng mà người lao động nắm giữ.